Omgaan met het onverwachte tijdens een bijeenkomst

Eigenlijk zijn er twee soorten onverwachte gebeurtenissen:

  1. Gebeurtenissen waarop je, als begeleider van een groep, direct moet reageren.
    Bijvoorbeeld het omgaan van kop koffie, deelnemers die met elkaar op de vuist gaan, een laptop of beamer die van de tafel valt.
  2. Gebeurtenissen waarop je, als begeleider van een groep, niet direct hoeft te reageren.
    Bijna alle andere situaties.

Voor iedereen is het duidelijk dat je in de eerste situatie direct moet reageren. Je moet gaan dweilen, deelnemers uit elkaar halen, de laptop opvangen etc.
In de tweede situatie hoef je niet direct te reageren. Toch reageren veel begeleiders direct: ze zetten een of andere vorm van een interventie in. Maar is die spontane interventie wel de beste interventie die je kunt doen? Zou even wachten en kijken wat er gebeurt en dan pas reageren niet beter zijn?

Even wachten vinden we moeilijk. We willen namelijk liefst gelijk in actie komen, want we hebben het gevoel dat we gezichtsverlies leiden als we niet gelijk reageren. We denken dat we dan minder ‘professioneel’ overkomen.
Dat is jammer, want dat is een belemmerende overtuiging. Het beter even te wachten en een goede interventie doen, dan gelijk een verkeerde interventie doen.

In dit soort situaties helpt KWW, dat staat voor ‘Kieken Wat Wordt’. Het is Twents en je kunt het best vertalen met ‘Even de kat even uit de boom kijken’. Het is ook bijnaam voor de zevende en laatste houding die Henk Hofman me geleerd heeft.

Het is een hele makkelijke houding. Vanuit een ontspannen ruststand veer je even op je tenen en weer terug. Dat herhaal je een paar maal. Vervolgens kijk je welke interventie je doet. Er zijn dan drie mogelijkheden:

  • Er is geen interventie meer nodig, want waarop jij wilde reageren is al gepasseerd en er is niets spannends gebeurd.
  • Je interventie is nog steeds nodig en je bent er uit: je zet je interventie in.
  • Je interventie is nog steeds nodig en je bent er nog niet uit. Je kunt nu twee dingen doen:
    • Of je maakt het bespreekbaar in de groep. Daarmee maak je het gemeenschappelijk en aangezien mensen altijd bereid zijn te helpen, kom je samen uit.
    • Of je last een pauze in en overlegt tijdens de pauze met jezelf, je co-facilitator, de opdrachtgever of één of twee deelnemers.
Op 29 november gaf ik bij de KCF (KennisCommunity groepsFacilitatie – de facilitators bij de Rijksoverheid) en op 6 december bij Hogeschool Van Hall Larenstein een korte inleiding over deze 7 houdingen en hoe je de houdingen kunt gebruiken bij ‘lastig’ gedrag. Maar je kunt met de houdingen nog veel meer.
Dat vertellen Marc van Seters en ik je graag op een training ‘Jouw Houding bepaalt de Verhouding’. De eerstvolgende staat gepland voor 18 april.
Deze blog verscheen ook op 28-12-2016 op Pulse. Vind je hem leuk? Wil je hem dan daar s.v.p. liken?
Tags:
Terug naar het overzicht