Lia Bijkerk & Titia van der Ploeg, Aan het werk met actiekaarten!

Lia Bijkerk & Titia van der Ploeg, Aan het werk met actiekaarten!, Thema, Zaltbommel, 2018, ISBN 978 5871 588 3

Al jarenlang ben ik grote fan van de actiekaarten van Lia en Titia. Ik vond het dan ook jammer dat de kaarten uitverkocht begonnen te raken. Gelukkig is er een nieuwe druk verschenen. De set heeft nog steeds de mooie en handige vormgeving. Er is één kaart aan toegevoegd: de snelgids. Handig als je niet bekend met de actiekaarten.

Maar waarom vind ik de actiekaarten zo handig? Hiervoor zijn een aantal redenen.

Meervoudige Intelligenties

De kaarten zijn gebaseerd op de theorie van Howard Gardner over meervoudige intelligenties. Lia en Titia spreken in de 2e druk liever over talenten i.p.v. intelligenties. Een term die beter overeenkomt met waar het om gaat. Iedereen heeft zo zijn eigen talenten: de een heeft een groter talent voor logisch-mathematische zaken, de ander heeft meer talent voor lichamelijk-kinesthetisch. Zo heeft Gardner 8 talenten gedefinieerd.
De valkuil van trainers en facilitators is dat ze werkvormen kiezen die aansluiten bij hun eigen talenten. Deelnemers hebben over het algemeen ook andere talenten. Door nu de werkvormen te gebruiken die alle talenten raken, zorg je er voor dat je deelnemers betrokken blijven. In de set van 64 kaarten zitten voor elk talent 8 actiekaarten. Hierdoor heb je dus een ruime keuze en kun je dus ook een werkvorm kiezen waarvoor je zelf minder talent hebt.

De actiekaarten hebben een verschillend doel

Een andere doorsnede van de kaarten betreft het doel van de kaarten. Er zijn drie soorten kaarten: toetsende kaarten, creatieve kaarten en reflecterende kaarten. Met deze drie soorten kun je een groot deel van een bijeenkomst vullen.

Stappenplan

De kaarten bevatten een duidelijk stappenplan:

  • Eerst wordt uitgelegd welke stappen er tijdens de voorbereiding nodig zijn.
  • Indien van toepassing worden de stappen die tijdens de uitvoering nodig zijn toegelicht.
  • Elke kaart eindigt met één of meer praktijkvoorbeelden.
Vormgeving

De kaarten zijn schitterend vormgegeven. Hierdoor zijn ze aantrekkelijk voor zowel mensen met een verbaal-linguïstisch talent als met een visueel-ruimtelijk talent. Het stappenplannen raakt de mensen met een logisch-mathematisch talent. De mensen met een naturalistisch talent (veel facilitators hebben dat) krijgen er door de set weer 64 werkvormen bij. Zo worden door de vormgeving al vier talenten geraakt.

Twisten van werkvormen

Als je enige tijd gebruik maakt van de kaarten ga je nieuwe mogelijkheden ontdekken. Je kunt een actiekaart twisten zodat hij een ander talent stimuleert. Je kunt ook de actiekaart aanpassen, zodat hij een ander doel gaat dienen. M.a.w. van een reflectieve actiekaart maak je een toetsende actiekaart of een creatieve actiekaart.

Handleiding

Bij de set zit een handleiding waarin je zowel een uitgebreide toelichting krijgt op de meervoudige talenten als op het toepassen van de actiekaarten.

Mijn gebruik

Zelf gebruik ik de actiekaarten graag aan het eind van de eerste dag van mijn training ‘Faciliteren van Professionals’. Dit onderdeel bestaat uit 4 stappen:

  • Eerst geef ik een toelichting op de Meervoudige Intelligenties (talenten).
  • We kijken met de deelnemers terug op de werkvormen die die dag gepasseerd zijn en koppelen ze aan de talenten.
  • We laten de deelnemers hun score op een vooraf ingevulde test met elkaar bespreken.
  • Tenslotte gaan ze met een actiekaart aan de slag. Hierbij kiezen ze een actiekaart van een talent waarop ze laag scoorden. Deze actiekaart gaan ze daadwerkelijk met de groep uitvoeren. De opdracht daarbij is om een samenvatting te maken van de stof die die dag behandeld is.
Terug naar het overzicht